شبکه های اجتماعی مفهوم جدیدی نیستند. انسانها از قرن‌ها پیش که گرد آتش می‌نشستند و برای یکدیگر داستان می‌گفتند در حال تشکیل شبکه های اجتماعی بودند.

اما چیزی که باعث شده است امروز، شبکه های اجتماعی بیشتر از همیشه مورد توجه قرار بگیرند، به وجود آمدن ابزارهای دیجیتال و کمک آنها به توسعه شبکه های اجتماعی بوده است.

 

 

 

 

 

 

بنابراین، برای تعریف شبکه های اجتماعی باید ابتدا سه مفهوم را از یکدیگر تفکیک کنیم:

شبکه های اجتماعی به عنوان شبکه ای از ارتباطات انسانی

سرویس‌های ایجاد و توسعه شبکه های اجتماعی

سرویس‌های دیجیتال ایجاد و توسعه شبکه های اجتماعی

تاریخچه واژه شبکه های اجتماعی

شبکه های اجتماعی، اصطلاحی است که برای نخستین بار در سال ۱۹۵۴  توسط جان بارنز که در حوزه‌ی انسان شناسی اجتماعی فعالیت می‌کرد، ابداع شد.

ا و تحقیقی در مورد گروه‌های اجتماعی در بخشی از نروژ انجام می‌داد و اصطلاح شبکه اجتماعی را در آن تحقیق برای توصیف رابطه بین انسانها و تحلیل مکانیزم‌های ارتباطی و خصوصاتصمیم گیری انها به کار برد .

شبکه های اجتماعی قدمتی به اندازه‌ی انسان بر روی کره زمین دارند و البته می‌توان گفت مطالعه‌ی علمی و ساختاریافته‌ی این شبکه ها، از سال ۱۹۵۴ آغاز شده است. .

در این مقاله میخواهیم شما را با 10 شبکه اجتماعی  برتر جهان اشنا کنیم .

شبکه های اجتماعی حاکمیت دنیا مجازی را در اختیار دارند و این طور که آمارهای رسمی نشان می دهد، یک سوم مردم جهان در این پلتفرم های تعاملی عضو هستند.

به طور کلی گفته می شود 72درصد کاربران اینترنتی جهان در شبکه های اجتماعی حضور دارند و 89درصد این افراد در گروه سنی 18 تا 29 سال به سرمی برند.کارشناسان مرکز Biz Trends براساس آخرین مطالعه خودروی 10 شبکه اجتماعی برترجهان، آمار و ارقام جالبی منتشر کردند که به قرار زیر بازگو می شود.

فیس بوک

فیس بوک همچنان به عنوان بزرگ ترین و پرمخاطب ترین شبکه اجتماعی در جهان یاد می شود. تنها در کشور آمریکا بیش از یک میلیون سازمان کوچک و متوسط آگهی های تبلیغاتی خو د را روی فیس بوک منتشر می کنند و همچنین گفته می شود سازمان های بزرگ آمریکایی سالانه بیش از 100 میلیون دلار بودجه تبلیغاتی خود را به فیس بوک اختصاص می دهند.

هم اکنون تعداد مشترکان فیس بوک از 2 میلیارد نفر هم فراتر رفته است و بیش از یک میلیون سایت اینترنتی با لینک مستقیم برای ورود به صفحه شخصی در فیس بوک موجود است.

 

توییتر

توییتر برای آن دسته از کاربرانی که تمایل دارند پیام های کوتاه خود را با دیگران به اشتراک بگذارند، بهترین شبکه اجتماعی محسوب می شود. توییت های کوتاه طی چند سال گذشته توانسته اند دنیای شبکه های رسانه ای را متحول کنند.

کارشناسان می گویند توییتر را باید به اندازه فیس بوک جدی گرفت و آن را یکی از تاثیرگذارترین سایت های اینترنتی جهان دانست. این سایت هم اکنون بیش از 650 میلیون عضو ثبت شده دارد و 34درصد بازاریابان از توییتر برای فروش محصول و موفقیت حضور خود در بازار جهانی استفاده می کنند.

 

گوگل پلاس

این شبکه اجتماعی که تحت مدیریت گوگل خدمات خود را ارایه می دهد، به طور میانگین در هر ماه 500 میلیون کاربر فعال دارد و در بیشتر مواقع برای بازاریابی و فعالیت های آنلاین تخصصی مورد استفاده قرار می گیرد.

در فصل دوم سال 2017 میلادی میزان ارتباط مثبت میان مشترکان گوگل پلاس و برندهای بزرگ جهان 53درصد بیشتر شده است.

در حال حاضر یک میلیارد حساب کاربری فعال در گوگل پلاس موجود است و گفته می شود هر سال تعداد کاربران آن 33 درصد افزایش می یابد. بزرگ ترین گروه مخاطبان این شبکه اجتماعی را افراد 45 تا54 سال تشکیل می دهند و تعداد آنها از سال 2012 به بعد 56 درصد افزایش یافته است.

 

 یوتویوب

این سایت که یکی از زیرمجموعه های گوگل محسوب می شود، بزرگ ترین مرکز انتشار تصاویر ویدیویی آنلاین در جهان است.

پیش بینی می شود یوتیوب در سال2016 میلادی بیش از 5.6 میلیارد دلار درآمد داشته باشد. هم اکنون در هر ماه شش میلیارد ساعت ویدیو روی سایت یوتیوب مشاهده می شود و کاربران موبایلی روزانه یک میلیارد ویدیو منتشرشده روی آن را تماشا می کنند.

در مجموع روزی چهار میلیارد ویدیو روی یوتیوب مشاهده می شود و در هر دقیقه معادل 300 ساعت فایل تصویری جدید در این سایت قرار می گیرد .

Pinterest

این شبکه اجتماعی یکی دیگر از ابزارهای رسانه ای آنلاین محسوب می شود که طی مدت کوتاه پیشرفت قابل ملاحظه داشته است.

هم اکنون بیش از 70 میلیون کاربر فعال در این شبکه اجتماعی عضو هستند که 85درصد آنها را زنان تشکیل می دهند و بیش از 9 میلیون کاربر هم از طریق صفحه اختصاصی خود در فیس بوک وارد ان می شوند.

این شبکه اجتماعی یکی دیگر از ابزارهای رسانه ای آنلاین محسوب می شود که طی مدت کوتاه پیشرفت قابل ملاحظه داشته است. هم اکنون بیش از 70میلیون کاربر فعال در این شبکه اجتماعی عضو هستند که 85درصد آنها را زنان تشکیل می دهند و بیش از 9 میلیون کاربر هم از طریق صفحه اختصاصی خود در فیس بوک وارد ان می شوند .

اینستگرام

بازاریاب ها این روزها اینستاگرام را یکی از بهترین پلتفرم های اجتماعی می دانند و توجه ویژه به آن دارند.

اینستاگرام یک شبکه اجتماعی بسیار کاربردی برای روایت انواع داستان های تصویری است و می تواند در زمینه های مختلف مورد استفاده قرار گیرد. بیش از 800 میلیون کاربر جهانی در طول هر ماه به صفحه اختصاصی خود در اینستاگرام سر می زنند و روزانه 75 میلیون کاربر از خدمات آن استفاده می کنند.

به طور کلی 20درصد کاربران اینترنتی جهان با اینستاگرام درگیر هستند و جوانان بزرگ ترین گروه مخاطبان این مجموعه اند
از مجموع مشترکان اینستاگرام، 51 درصد را مردان تشکیل می دهند و 14 درصد مطالبی که روی آن منتشر می شود حین رانندگی به اشتراک گذاشته می شود.

البته طبق آمار هشت درصد حساب های کاربری در اینستاگرام جعلی یا غیرواقعی هستند.

و 90 درصد اعضای این گروه را افرادی تشکیل می دهند که کمتر از 35 سال دارند. اینستاگرام یکی از زیرمجموعه های فیس بوک محسوب می شود .

 

Tumbir

به عنوان یکی از زیرمجموعه های یاهو توانسته است خود را به یکی از موفق ترین شبکه های اجتماعی جهان تبدیل کند.

این پلتفرم میکروبلاگ برای به اشتراک گذاری عکس، ویدیو، فایل صوتی، متن، پرسش و هر آنچه کاربر نیاز دارد مورد استفاده قرار می گیرد.

هم اکنون بیش از 420 میلیون نفر در آن عضو هستند و این افراد تاکنون 217 میلیون وبلاگ شخص ی ایجاد کرده اند.در هر روز بیش از 120 هزار وبلاگ در این شبکه اجتماعی به روز می شود و تاکنون 99 میلیارد عکس و مطلب روی آن قرار گرفته است .

Flickr

این شبکه اجتماعی که به اشتراک گذاری عکس و ویدیو اختصاص دارد، یکی از زیرمجموعه های یاهو محسوب می شود و روزانه 3.5 میلیون عکس جدید روی آن قرار می گیرد. این شبکه اجتماعی در مجموعه 92 میلیون مشترک فعال دارد که کاربران آن از 63 کشور باید با یکدیگر ارتباط برقرار می کنند. تاکنون بیش از 10 میلیارد عکس از سوی کاربران روی آن منتشر شده است و این افراد بیش از دو میلیون گروه اختصاصی تشکیل داده اند.

Reddit

این شرکت اجتماعی موبایلی با هدف سرگرمی مورد استفاده قرار می گیرد و اعضای ثبت شده انواع محتویات مورد نظر خود را به اشتراک می گذارند.

این ابزار اجتماعی در هر ماه به طور میانگین 174 میلیون کاربر فعال دارد و طی 10 سالی که  زمان تاسیس آن می گذرد بسیار محبوب شده است.

کاربران از 209 کشور جهان عضو شده اند و در هر ماه 7.55 میلیارد صفحه در این شبکه اجتماعی مشاهده می شود.

LinkedIn

از این سایت به عنوان بزرگ ترین شبکه اجتماعی سازمانی در جهان یاد می شود این سایت شبکه های تخصصی در میان کارشناسان جهان ایجاد کره است و مدیران و کارمندان را به هم متصل می کند.

در حال حاضر بیش از 467 میلیون نفر در آن عضو هستند و با گذشت هر یک ثانیه دو عضو جدید به این شبکه اجتماعی افزوده می شود.

در هر ماه به طور میانگین 97 میلیون نفر از اعضایاین شبکه به صفحه اختصاصی خود سر می زنند و این مرکز پیش بینی کرده تعداد مشترکان خود را تا سال 2020 به سه میلیارد نفر برساند.

شبکه های اجتماعی در ایران

پس از مقدمه ای در مورد شبکه هاب اجتماعی در جهان حال میخواهیم به شبکه های اجتماعی در ایران بپردازیم شبکه هایی که با سرعت بالایی در حال فراگیر شدن هستند .

این روزها ایرانیان از شبکه های اجتماعی مختلفی استفاده می کنند.

برخی از طرفداران پر و پا قرص تلگرام هستند و به قول خودشان تلگرام را با هیچ شبکه ای نمی‌شود عوض کرد. بعضی هم که اینستاگرام را شبکه محبوب و جذابی می دانند که یک روز هم نمی توانند بدون آن سر کنند.

اگر به سراغ خبرنگاران بروید معتقدند توییتر حرف اول و آخر را می زند. اگر از صاحبان کسب و کار و بازاریاب های حرفه ای سوال کنید احتمالاً پاسخ می دهند هیچ چیز جای اینستاگرام را نمی گیرد. اما واقعاً کدام شبکه های اجتماعی در ایران و در میان ایرانیان محبوبیت بیشتری دارد؟

به طور کلی ورود کاربران ایرانی به شبکه های اجتماعی با فیس بوک آغاز شد اما در این چند سال اخیر، انواع شبکه های اجتماعی و پیام رسان ها راه خودشان را به کشورمان باز کرده‌اند.

وایبر، لاین، اینستاگرام، واتس اپ، ایمو، توییتر و اسکایپ تنها بخشی از این شبکه‌ها بودند که به طور گسترده توسط کاربران ایرانی مورد استفاده قرار گرفت اما برخی از آن‌ها به دلایل مختلف، بیشتر از سایر شبکه های اجتماعی در ایران به محبوبیت رسیدند .

مقایسه ای میان محبوبیت شبکه های اجتماعی در ایران

تلگرام

فیلتر شدن فیس بوک و ویژگی‌های ویژه تلگرام همچون ایجاد کانال، گروه‌های کاری، خانوادگی و آسان بودن دسترسی به آن از جهت موبایل‌محور بودن و فیلتر نبودن آن،

 

این اپلیکیشن را به سرعت به پرطرفدارترین پیام رسان ایران تبدیل کرد. اکنون حتی فیس بوک که زمانی بزرگ‌ترین شبکه اجتماعی کاربران ایرانی محسوب می‌شد در برابر تلگرام حرفی برای گفتن ندارد و این پیام رسان ساده به عنوان بزرگ‌ترین پاتوق مجازی ایرانیان شناخته می‌شود.

طبق آخرین آمارهای منتشر شده، هم‌اکنون بیش از 45 میلیون و 800 هزار نفر کاربر ایرانی در تلگرام عضو هستند و در واقع حدود نیمی از جمعیت کشور در Telegram فعالیت می‌‌کنند که در نوع خود آمار بی‌نظیری است و درآمد بسیاری را نصیب صاحبان این اپ روسی می‌کند.

این پیام رسان محبوب در تمامی سیستم‌عامل‌های روز شامل اندروید، آی او اس، ویندوز فون، لینوکس و ویندوز اجرا می‌شود. کاربران می‌توانند به راحتی پیام‌ها، تصاویر، ویدیوها و انواع اسناد را با یکدیگر به اشتراک بگذارند.

جالب اینجاست که ایرانی‌ها بیشترین کاربران حاضر در تلگرام را تشکیل می‌دهند. برخی از کارشناسان و صاحب‌نظران معتقدند که فیلتر شدن و محدودیت دسترسی به شبکه‌های دیگر مانند فیس بوک، وایبر و لاین باعث هدایت مردم به تلگرام شده است .

اینستگرام

پرطرفدارترین اپلیکیشن اشتراک تصویر

در حال حاضر اینستاگرام پس از تلگرام، دومین شبکه در لیست محبوب ترین شبکه های اجتماعی در ایران است. این اپ پرطرفدار آمریکایی در ابتدا تنها یک ابزار ساده برای اشتراک‌گذاری تصاویر بود اما در سال 2012 فیس بوک این اپلیکیشن را خرید و این موضوع باعث شد رشد چشم‌گیر 23 درصدی که 20 برابر بیشتر از میزان رشد خود فیس بوک است را تجربه کند.

حالا دیگر بسیاری از فروشگاه‌ها و شرکت‌های مختلف هم صفحه اینستاگرام ساخته‌اند و اجناس و خدمات خود را معرفی کرده و حتی به فروش آنلاین پرداخته‌اند. از سوی دیگر کاربران معمولی هم برای به اشتراک‌گذاری و جمع‌آوری لایک به رقابت می‌پردازند .

چهره‌های معروف مانند بازیگران و خواننده‌ها نیز در میان طرفداران اینستاگرام دیده می‌شوند.

بهنوش بختیاری با 5.5 میلیون فالوور، بیشترین دنبال‌کننده را در میان کاربران ایرانی اینستاگرام دارد و هر پستش به طور متوسط، 100 هزار لایک می‌خورد  یک خواننده زیرزمینی به نام امیرحسین مقصودلو ملقب به تتلو با 4 میلیون فالوور در رتبه بعدی قرار دارد .

عکاسان از دیگر گروه‌های طرفداراینستگرام هستند که از این فضا برای انتشار عکس‌های خود استفاده می‌کنند. البته حضور اینستاگرام در ایران با حاشیه‌هایی هم همراه بوده و این موضوع که امکان فیلتر شدن صفحات غیر اخلاقی وجود ندارد، بارها خبرساز شده بود اما در هر حال، اینستاگرام یکی از محبوب ترین شبکه های اجتماعی جهان است .

فیس بوک

مهاجرت ایرانی‌ها از فیس بوک

فیس بوک یکی از محبوب ترین شبکه های اجتماعی در ایران و سراسر جهان بود و در واقع نخستین شبکه‌ای بود که استقبال گسترده‌ای از آن شد و البته خیلی زود هم طرفداران خود را از دست داد.

اوج فراگیری فیس بوک در ایران، سال 1390 بود که تعداد 17 میلیون کاربر ایرانی در آن عضو بودند. با ورود تلگرام و اینستاگرام، بیشتر کاربران به این اپلیکیشن‌ها نقل مکان کردند. البته این روند تنها در ایران اتفاق نیفتاد و به نظر می‌رسید که این شبکه اجتماعی به مرز اشباع رسیده است.

در حال حاضر، برخی از کاربران ایرانی برای دیدن عکس‌های بستگان و دوستانشان، هر از چند گاهی به فیس بوک سر می‌زنند و صفحات ایرانیان خارج از کشور را چک می‌کنند.

همچنین بسیاری از افراد از فیس بوک به عنوان یک محل ذخیره اطلاعات استفاده کرده و عکس‌ها و آلبوم‌های خانوادگی را در این فضا نگهداری می‌کنند که البته تصمیم درستی نیست.

توییتر

پاتوق خبرنگاران و سیاست‌مداران ایرانی

اگرچه توییتر طرفداران زیادی در میان مردم عادی ندارد اما سیاست‌مداران، خبرنگاران و دنبال‌کنندگان اخبار از اصلی‌ترین طرفداران این شبکه اجتماعی هستند. توییتر در سال‌های گذشته محدودیت 140 کاراکتری برای ارسال پیام مستقیم داشت اما کاربرانی که می‌خواستند در هر لحظه در جریان اخبار قرار بگیرند، از آن استقبال کردند.

حضور سیاست‌مداران و خبرنگاران رسانه‌ها در توییتر و توییت کردن اخبار در لحظه، موجب شد تا سرعت انتقال اخبار در این شبکه حتی از خبرگزاری‌ها نیز پیشی بگیرد و آن را تبدیل به یکی از محبوب ترین شبکه های اجتماعی در سراسر جهان تبدیل کند.

با توجه به خبرمحوری و کم‌رنگ بودن جنبه سرگرمی و انتشار عکس و فیلم در توییتر، این شبکه خیلی مورد توجه کاربران معمولی ایرانی قرار نگرفت و فیلتر شدن آن نیز باعث شد تا به سرعت تعداد مخاطبان و طرفداران توییتر در ایران کاهش پیدا کند.

توییتر از دو سال پیش، امکان ارسال پیام مستقیم را از 140 حرف به هزار و 100 افزایش داد اما این امر نیز خیلی بر روی مخاطبان ایرانی تاثیر نگذاشت و همچنان استفاده از توییتر در ایران، بیشتر مختص به افراد سیاسی و خبرنگاران است.

 

لاین؛ ارسال پیام و قابلیت تماس صوتی

لاین اپلیکیشنی است که علاوه بر ارسال و دریافت پیام، امکان تماس تلفنی را نیز در اختیار کاربران خود قرار داد. این ویژگی باعث شد تا در دوره‌ای که تماس صوتی وایبر در ایران با محدودیت مواجه شده بود، لاین به پیام رسانی محبوب تبدیل شود.

البته تماس صوتی لاین با تاخیر یکی دو ثانیه‌ای تاخیر همراه بود و امکان تماس تصویری نیز وجود نداشت و این محدودیت‌ها باعث شد تا به تدریج، اپلیکیشن‌هایی مانند تانگو، در بخش تماس‌های آنلاین، جای لاین را بگیرند؛ اما لاین با کارکرد چندگانه خود همچنان یک شبکه اجتماعی محبوب مشابه فیس بوک بود.

نوشتن مطالب و انتشار پست و عکس مانند فیس بوک موجب شد تا این اپ مورد توجه بسیاری از کاربران ایرانی قرار بگیرد.

پشتیبانی از زبان فارسی و ارائه صفحات آموزشی زبان انگلیسی، سرگرمی و مسابقه به زبان فارسی هم بیان‌گر آن بود که سازندگان ژاپنی این شبکه، حساب ویژه‌ای بر روی مخاطبان ایرانی خود باز کرده‌اند.

لاین هنوز هم برای حضور در بازار شلوغ کشورمان، برنامه‌هایی در سر دارد اما بعید است که حالا بتواند به یکی از محبوب ترین شبکه های اجتماعی در ایران تبدیل شود.

واتس اپ؛ انتقال فایل‌های مختلف بدون پایین آمدن کیفیت

واتساپ در ابتدای شروع فعالیت خود اعلام کرده بود که تنها برای یک سال، خدمات خود را به صورت رایگان به کاربران ارائه خواهد داد اما سازندگان آن پس از مدتی متوجه شدند که در بازار به شدت رقابتی پیام رسان های موبایلی، جایی برای اپلیکیشن‌های پولی وجود ندارد و به همین دلیل، واتس اپ برای همیشه رایگان باقی ماند.

 

در این اپلیکیشن می‌توان علاوه بر فرستادن متن، فایل‌های مختلف مانند پی دی اف و اسناد حجیم را بدون پایین آمدن کیفیت ارسال کرد و همین موضوع باعث شد تا به سرعت مورد توجه کاربران قرار بگیرد.

رمزگذاری پیام‌ها پیش از ارسال و جلوگیری از سرقت اطلاعات افراد، از دیگر قابلیت‌های مورد توجه واتس اپ است. حضور فعال 430 میلیون کاربر و ارسال متوسط 54 میلیارد پیام کوتاه به صورت روزانه باعث شد تا مارک زاکربرگ مالک فیس بوک در سال 2014 این اپلیکیشن نوپا و پردرآمد را خریداری کند .

ورود واتس اپ به ایران با سر و صداهای زیادی همراه بود و مسئولان قضایی کشورمان خواستار فیلتر شدن آن شدند اما مسئولان وزارت ارتباطات در مقابل فشارها مقاومت کردند.

پس از مدتی، سازندگان این پیام رسان، زبان فارسی را نیز به واتس اپ اضافه کردند و از سال 1394، نسخه فارسی این اپلیکیشن موبایلی در حال فعالیت است .

 

سایر شبکه های اجتماعی در ایران

ایمو، تانگو واسکایپ سایر گزینه‌های حاضر در لیست محبوب ترین شبکه های اجتماعی در ایران هستند.

ایمو و تانگو بیشتر محبوبیت خود را مدیون تماس تصویری هستند اما اکنون تانگو به خاطر قطعی‌های مکرر و کیفیت پایین تصویر، بسیاری از طرفداران خود را از دست داده است و اسکایپ و ایمو جای آن را پر کردند.

قابلیت تماس تلفنی تصویری و ارائه ویدیو کنفرانس از راه دور با کیفیت مناسب باعث شد تا ایمو و اسکایپ مورد استقبال کاربران قرار بگیرد.

 

شبکه های ایرانی در راه لیست شبکه های اجتماعی در ایران

در میان هجوم اپلیکیشن‌های خارجی، چند شبکه اجتماعی ایرانی مانند فیس نما و کلوب هم در حال فعالیت هستند و سروش و بیسفون هم مهم‌ترین پیام رسان های ایرانی محسوب می‌شوند .

در این مقاله ما سعی در معرفی شبکه های اجتماعی داشتیم در شماره های بعدی نشریه تراشه مزایا و معایب این شبکه هارا مورد واکاوی قرار میدهیم . در پایان از تمام عزیزان و خوانندگان محترم تشکر میکنم .

شبکه های اجتماعی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *